Bouwen in een dicht bevolkt land
Ondergronds bouwen als alternatief
De toekomst
6.1 Bouwen in een dicht bevolkt land
Nederland is een dichtbevolkt land. De ons beschikbare ruimte om te wonen, werken, verplaatsen en recreëren is schaars. De groei van de bevolking zal de komende jaren alleen maar toenemen, waardoor de druk op de ruimte om ons heen nog groter wordt. Wil Nederland leefbaar blijven, en willen we onze sterke positie als distributieland en 'Gateway to Europe' behouden, dan is het zaak dat we op een verantwoorde manier de bevolkingsgroei opvangen en de mobiliteitsproblemen oplossen. Dit alles betekent dat we zorgvuldig om moeten gaan met de beperkte ruimte in ons land. Daarom voert de regering een beleid dat is gericht op een optimale afstemming van ruimte en samenleving, gecombineerd met kwalitatief hoogwaardige inrichting, architectuur en infrastructuur.
Bouwen in een dicht bevolkt land
De toekomst
6.2 Ondergronds bouwen als alternatief
Het intensieve ruimtegebruik en de wens om de nog overgebleven (natuur)gebieden waar mogelijk te ontzien, noodzaken ons op zoek te gaan naar nieuwe alternatieven. Alternatieven die de druk op de ruimte om ons heen op kunnen vangen en die zoveel mogelijk tegemoet komen aan maatschappelijke bezwaren. Bij verticale uitbreiding denken we meestal nog aan 'de hoogte in'. Uit verschillende hoeken wordt echter steeds vaker gewezen op de mogelijkheid van verticale uitbreiding in de diepte. Ondergronds bouwen als de extra dimensie die Nederland een stuk groter maakt.
6.2.1 De mogelijkheden van de ondergrond
Ondergronds bouwen is uiteindelijk bovengrondse landaanwinning, doordat er sprake is van dubbel grondgebruik. Boven een aangelegde tunnel bijvoorbeeld, kan andere bebouwing worden gerealiseerd. Bovendien zijn er dan geen geluidsschermen of andere ruimte-intensieve maatregelen nodig om hinder te beperken. De ruimte ondergronds kan worden gebruikt voor opslag van zaken die we bovengronds liever niet zien, zoals afval en geparkeerde auto's, en voor stedelijke functies die niet noodzakelijkerwijs bovengronds gesitueerd hoeven te zijn, zoals winkelen en de produktie van bepaalde goederen. Daarnaast biedt de ondergrond mogelijkheden voor transport van bulk via pijpleidingen en voor het oplossen van infrastructurele knelpunten. De ruimte bovengronds kan dan worden gereserveerd voor een duurzame instandhouding van een gezonde leefruimte voor mens, dier en plant.
Bouwen in een dicht bevolkt land
Ondergronds bouwen als alternatief
6.2.2 De toekomst
De ruimte ondergronds wordt nu nog voornamelijk in beslag genomen door kabels en leidingen. Dit gebeurt echter nog niet op een structurele manier. Onder de grond is het eigenlijk een chaos. Zeker omdat we in de toekomst intensiever gebruik gaan maken van de ruimte ondergronds, is het zaak dat er een 'ondergronds bestemmingsplan' komt. Met behulp van een dergelijk plan kan worden afgewogen welke functies we situeren in de ondergrond, op welke plaats en op welke manier. Een ondergronds bestemmingsplan is in de nabije toekomst een must voor het structureel en duurzaam gebruik van de ruimte ondergronds.