Energiesystemen
Onder energiesystemen verstaan we elektriciteit, gas, stadsverwarming, koude-warmteopslag, CO2-opslag en geothermie. Hieronder volgt een korte uitleg per systeem.
Elektriciteit
Het elektriciteitsnet in Nederland bestaat uit drie niveaus:
• Het hoogspanningsnet als internationaal, landelijk en regionaal transportnet;
• Het middenspanningsnet als regionaal transportnet en gebiedsdistributienet;
• Het laagspanningnet als lokaal distributienet.
Het laagspanningsnet kent een zeer fijn vertakte structuur, omdat vrijwel elk gebouw aangesloten is. Onder of langs elke weg, bevinden zich dus een of meerdere elektriciteitskabels. De omvang van het totale elektriciteitsnet is ongeveer 300.000 kilometer.
Gas
Het landelijk gastransportnet transporteert het gas van de productielocaties in het noorden van ons land naar de grote verbruikers, zoals elektriciteitscentrales, de industrie en naar distributiestations. De leidingen van het hoofdtransportnet zijn stalen leidingen met een grote diameter waar het gas onder grote druk doorheen gaat. Gas Transport Services is de beheerder van dit landelijke net.
De distributie van het gas naar de huishoudens en de kleine industriële verbruikers vindt plaats vanuit gasonderstations. De locale netbeheerder verzorgt het gastransport van het gasonderstation naar buurten van het verzorgingsgebied. Dit geschiedt onder midden hoge druk. In de buurten brengt een reduceerstation de druk terug tot lagere drukken voor de huishoudens.
Stadsverwarming
Stadsverwarming komt neer op het gebruik van (rest)warmte van grote centrale installaties, zoals elektriciteitscentrales, afvalverbrandingsinstallaties en industriële installaties, voor de verwarming van huizen en gebouwen. Via warmtewisselaars vindt verwarming van water plaatst dat vervolgens via een geïsoleerd leidingnetwerk de stad ingaat naar de te verwarmen gebouwen.
Koude- en warmteopslag
Waterhoudende lagen in de bodem laten zich uitstekend gebruiken om warmte en koude in op te slaan. In de zomer gebruikt men het koele grondwater om gebouwen te koelen, het opgewarmde water slaat men op in de bodem. In de winter wordt dat water gebruikt om gebouwen te verwarmen. In de praktijk zijn besparingen van 40 tot 80% bereikt.
CO2 opslag
De opwarming van de aarde wordt grotendeels toegerekend aan de uitstoot van broeikasgassen, met name kooldioxide (CO2). CO2 komt vrij bij de verbranding van fossiele brandstoffen, zoals kolen, gas en olie. Om de hoeveelheid CO2 in de atmosfeer te verkleinen, kan CO2 opgeslagen worden in de diepe ondergrond, zoals in lege aardgasvelden.
Geothermie
Geothermie maakt gebruik van de energie van het inwendige van de aarde. Door de geologische omstandigheden in ons land is het nodig tot ongeveer 2 kilometer diepte te boren om van de aardwarmte gebruik te kunnen maken. Op die diepte bevinden zich relatief poreuze, watervoerende gesteenten waarin water met een temperatuur van 60 tot 120 graden Celsius aanwezig is. Door het water op te pompen, de warmte-energie eruit te halen en het water weer terug te pompen is het mogelijk geothermische energie te winnen.
