Tweede Heinenoordtunnel

Jarenlang vormde de Barendrechtse brug de verbinding tussen de eilanden IJsselmonde en de Hoeksche Waard. De brug werd gebruikt door alle soorten verkeer: snelverkeer agrarisch verkeer, (brom)fietsers en voetgangers. Door het toenemende scheepvaartverkeer op de Oude Maas stond de Barendrechtse brug echter steeds vaker open. Samen met het toenemende autoverkeer zorgde dit voor files. De oplossing voor deze congestieproblemen werd halverwege de jaren '60 gevonden in de aanleg van een vaste oeververbinding onder de Oude Maas: de Heinenoordtunnel. Het langzaamverkeer, dat gebruik maakte van de Heinenoordtunnel, deelde deze met het snelverkeer. Voetgangers, (brom)fietsers en landbouwvoertuigen waren aangewezen op het gebruik van één rijstrook in de westbuis van de tunnel. Deze situatie werd door het langzaamverkeer als onplezierig en soms zelfs gevaarlijk ervaren. In 1999 kreeg het langzaamverkeer dan ook een eigen tunnel: de Tweede Heinenoordtunnel. Daarmee werd voor deze verkeerscategorie een veiliger en comfortabeler oeververbinding gerealiseerd.

Bouwmethode

In 1995 is begonnen met de bouw van de tunnel. Op beide oevers van de Oude Maas is de aannemer begonnen met de constructie van de startschachten voor de boor. Combiwanden werden tot 27 meter diepte de grond ingeheid, waarna de tussenliggende aarde uitgegraven werd. Nadat er onderwaterbeton gestort was, zijn de schachten leeggepompt en is de definitieve constructievloer voor de droge schacht aangelegd.
De TBM voor de Tweede Heinenoordtunnel had een diameter van 8,5 meter en een lengte van 60 meter. Omdat de grond onder de Oude Maas voor 80 procent uit slap zand en 20 procent uit veen en klei bestond, is door de aannemer gekozen voor een slurry-schildtype TBM (ook vloeistofschild, of hydroschild genoemd) en het gronddrukbalansschild (Earth Pressure Balance Shield = EPB-schild). Bij deze methode wordt gebruik gemaakt van een bentonietslurry (water met bentoniet) om aan het boorfront voldoende steundruk te geven. De bentonietslurry heeft een dubbele functie: het dient als steunvloeistof en als transportmedium voor de afvoer van de ontgraven grond. De TBM bewoog zich voort met zo’n 10 meter per 24 uur. Nadat een tunnelbuis gegraven was, is hij omgekeerd en is de andere tunnelbuis gegraven. In totaal zijn de wanden van de twee tunnels opgebouwd uit elk 10.000 betonnen tunneldelen, met een dikte van 35 centimeter en een lengte van anderhalve meter.
Omdat de Tweede Heinenoordtunnel de eerste geboorde tunnel in Nederland was, zijn speciaal voor deze tunnel nieuwe ontwerpregels opgesteld, en zijn tijdens de bouw veel praktijkonderzoeken uitgevoerd. Vooral de effecten van het boorproces op de bovengrond zijn uitgebreid bestudeerd.