Naar kennisbank
Kennisdocument of (onderzoeks)rapport

Interview met Cas Hendriks Boers over onderzoek ‘Gedrag van grondroerders’

Algemene informatie

Auteur Harry Bijl
Uitgever COB
Uitgavedatum 7 2025
Gepubliceerd 7 november 2025

Samenvatting

We kennen in Nederland al jaren een actief beleid om graafschade te beperken. Wet- en regelgeving, verplichte Klic-meldingen, slimmere processen, de toepassing van (nieuwe) detectietechnieken, meer afstemming… Niets lijkt tot nu toe het tij echt te kunnen keren. Kan het met meer inzicht in menselijk gedrag en beïnvloeding daarvan wel lukken? In zijn onderzoek ‘Gedrag van grondroerders’ analyseerde Cas Hendriks Boers verantwoordelijkheidsgevoel en schadepreventie in de graafketen. De conclusies uit het onderzoek zijn glashelder: graafschade ontstaat vooral door een samenspel...

We kennen in Nederland al jaren een actief beleid om graafschade te beperken. Wet- en regelgeving, verplichte Klic-meldingen, slimmere processen, de toepassing van (nieuwe) detectietechnieken, meer afstemming… Niets lijkt tot nu toe het tij echt te kunnen keren. Kan het met meer inzicht in menselijk gedrag en beïnvloeding daarvan wel lukken? In zijn onderzoek ‘Gedrag van grondroerders’ analyseerde Cas Hendriks Boers verantwoordelijkheidsgevoel en schadepreventie in de graafketen.

De conclusies uit het onderzoek zijn glashelder: graafschade ontstaat vooral door een samenspel van externe factoren, die invloed hebben op het menselijk gedrag. Zulke externe factoren zijn gebrekkige informatie, tijdsdruk en oneerlijke financiële prikkels. Grondroerders hebben vaak intrinsieke motivatie om graafschade te voorkomen, maar worden belemmerd door onjuiste of onvolledige informatie. Schadevoorkomend gedrag wordt ondermijnd door scepticisme en angst voor hoge reparatiekosten, terwijl goede communicatie en vakmanschap juist positief bijdragen aan schadepreventie.

Gerelateerde documenten

Experimenteel onderzoek naar passieve brandveiligheidsvoorzieningen voor de Westerscheldetunnel – Deel 3 vervolg Fendolite MII
Kennisdocument of (onderzoeks)rapport

Experimenteel onderzoek naar passieve brandveiligheidsvoorzieningen voor de Westerscheldetunnel – Deel 3 vervolg Fendolite MII

Auteurs:
C. Both
Uitgever: TNO
Uitgave: november 2000 | Geüpload op: 1 mei 2016

Door TNO is experimenteel onderzoek uitgevoerd naar welke samenstelling van beton en isolatiemateriaal, in het bijzonder Fendolite MII, voldoen aan de RWS brandkromme. Dit onderzoek is gebaseerd op de situatie van de betonnen segmenten in de geboorde Westerschelde tunnel. Dit onderzoek volgt deel 2 op waarin bleek dat het vochtgehalte in Fendolite MII niet correct was.

Bekijk document
Onderzoek naar de invloed van weekmakerverlies op de mechanische eigenschappen van PVC-P folie
Kennisdocument of (onderzoeks)rapport

Onderzoek naar de invloed van weekmakerverlies op de mechanische eigenschappen van PVC-P folie

Auteurs:
Ing. P.C.G. Langeveld
Uitgever: TNO
Uitgave: 17 januari 1994 | Geüpload op: 1 mei 2016

In opdracht van Van Hattum en Blankevoort B.V. werd onderzoek verricht naar het verloop van het extractieproces van weekmaker uit pvc-p folie en de invloed van extractie op de mechanische eigenschappen van de folie.

Bekijk document
L520 Analyse ECL-tunnel met eindige elementenmodel
Kennisdocument of (onderzoeks)rapport

L520 Analyse ECL-tunnel met eindige elementenmodel

Auteurs:
ir. F.J.M. Hoefsloot
Uitgever: ITM
Uitgave: 7 juli 1998 | Geüpload op: 1 mei 2016

In dit rapport is gedrag van de bodem bestudeerd met betrekking tot de ECL (Elektrochemiluminescentie)-methode. De nadruk is gelegen op de sectie achter de betonnen injectie ring. Uit studies is gebleken dat bestaande modellen voor holte-expansie niet geschikt zijn om de minimale en maximale injectiedruk te bepalen. Eenvoudige elastische oplossingen voor holte-uitzettingen kunnen echter worden gebruikt om een eerste schatting te geven van vervorming rond de tunnel als gevolg van een kleine drukverhoging. 

Bekijk document
N120 – Beveiligingsconcept ondergrondse bouwwerken eindrapport ontwerpfase
Kennisdocument of (onderzoeks)rapport

N120 – Beveiligingsconcept ondergrondse bouwwerken eindrapport ontwerpfase

Auteurs:
-
Uitgever: Ministerie van Binnenlandse Zaken en COB
Uitgave: 25 maart 1998 | Geüpload op: 1 mei 2016

In 1996 was er geen integraal beleid op het gebied van veiligheid in ondergrondse bouwwerken. Door middel van een samenwerking van het Ministerie van Binnenlandse zaken en het COB is er getracht om dit beleid op te stellen. Dit document bevat de beschrijving van de ontwerpfase van het beleid.

Bekijk document
Eindposities tunnelelementen A tot en met F Calandtunnel
Kennisdocument of (onderzoeks)rapport

Eindposities tunnelelementen A tot en met F Calandtunnel

Auteurs:
Nard Wiegmann
Uitgever: Combinatie Calandtunnel
Uitgave: 2002 | Geüpload op: 1 mei 2016

Dit document bevat een verslag van de eindposities van de elementen A t/m F van de Calandtunnel.

Bekijk document
Energieopslag in tunnels: eindrapport
Kennisdocument of (onderzoeks)rapport

Energieopslag in tunnels: eindrapport

Auteurs:
Harry van der Weijde, Pieter Verstraten
+2
Andere auteurs:
Niels Jansen, Aravind Satish
Uitgever: TNO
Uitgave: 28 januari 2023 | Geüpload op: 14 juli 2023

TNO is door Rijkswaterstaat (RWS) gevraagd om onderzoek te doen naar de mogelijke varianten en functies van energieopslagsystemen in tunnels. Er zijn een aantal potentiële toepassingen voor energieopslag in tunnels gedefinieerd en de technische en economische haalbaarheid van zowel deze toepassingen als opslagtechnologieën zijn kwalitatief geanalyseerd. Hieruit is gebleken dat energieopslag op verschillende manieren kan bijdragen aan zowel de energievoorziening van een tunnel als het bredere Nederlandse energiesysteem.

Bekijk document