Paleis Het Loo gaat ondergronds. Het museum in Apeldoorn is toe aan grootschalig onderhoud en zal tegelijkertijd flink worden uitgebreid. Het ontwerp van KAAN Architecten voorziet in vijfduizend vierkante meter extra vloeroppervlakte onder het maaiveld. Het aanzicht van het paleis en de zijvleugels blijven hierdoor nagenoeg hetzelfde.

Ruim dertig jaar na de openstelling als museum, zijn de klimaat- en technische installaties van Paleis Het Loo toe aan vervanging. Ook moet het gebouw, net als andere overheidsgebouwen, voor 2021 asbestvrij zijn. De renovatie wordt aangegrepen om de bezoekersfaciliteiten te verbeteren en uit te breiden. Het winnende ontwerp van KAAN Architecten werd op 7 maart 2017 gepresenteerd. ‘Het toegankelijke ontwerp, geïnspireerd op de plattegrond en de maatvoering van het paleis, geeft een logische plek aan alle functies en ruimtes en heeft de grandeur die van een toonaangevend museum verwacht mag worden’, zo staat te lezen in het ontwerpboek (online pdf).

De vier gazons aan de voorzijde van Paleis Het Loo zullen plaatsmaken voor een ondiepe vijver met een glazen bodem: die vormt het plafond van de nieuwe ondergrondse ruimte. Bezoekers betreden de ruimte via twee paviljoens aan de zijkanten van het hof (het Bassecour). Na het ondergrondse entreegebied met onder meer de kassa- en informatiebalie, volgen zalen voor tijdelijke tentoonstellingen en de Grand Foyer. Deze foyer, ‘een levendig en royaal verblijfsgebied’, is van bovenaf zichtbaar door het water en het glas.

De vernieuwing en verbouwing zijn al jaren in voorbereiding. LievenseCSO heeft in het voortraject de waterhuishouding en grondwatereffecten in verband met de ondergrondse uitbreiding onderzocht. Valstar Simonis is ingeschakeld voor advies over de installaties, bouwfysica, brandveiligheid en constructies. Hiervoor wordt samengewerkt met DGMR. Om er zeker van te zijn dat het gebouw, de inrichting en de routing het grote publiek straks aankunnen, maakt DGMR simulaties van de logistieke stromen voor een zo efficiënt mogelijk ontwerp. Ook zijn er daglichtsimulaties uitgevoerd om de juiste balans te vinden tussen daglichttoetreding en het voorkomen van lichtschade aan kunst.