Common ground voor ondergrondse infra

Het ontbreekt aan een overallstrategie voor aanleg, beheer en onderhoud van ondergrondse kabels en leidingen. Tegen de achtergrond van een aantal grote ruimtelijke en maatschappelijke opgaven ziet het COB-netwerk dit als urgent probleem. Daarom wil het netwerk een langetermijnvisie voor deze infrastructuur realiseren.

In de eerste fase (2018) wil het COB toewerken naar een analyse van de toekomstige ontwikkelopgave, de belangen, de kennisvragen, de gebruikte instrumenten en de (bewezen effectieve) oplossingen van alle bij de ondergrondse kabel- en leidingeninfrastructuur betrokken partijen. Dit resultaat is de basis voor een concreet kennisprogramma voor de korte, middellange en lange termijn, dat het COB-netwerk in tweede instantie (2019) wil ontwikkelen met het oog op de reeds geformuleerde gezamenlijke ambitie: ‘een overallstrategie voor aanleg, beheer en onderhoud van de ondergrondse kabel- en leidingeninfrastructuur op basis van gedeelde belangen van alle betrokken partijen’.

Met alle betrokken partijen werken aan bewustwording met de praktijk als uitgangspunt. (Beeld: COB)

Stand van zaken zomer 2018

In de zomerperiode worden er individuele interviews afgenomen door het kernteam. Door met verschillende partijen in gesprek te gaan over hun toekomstvisie en de zaken waar zij tegenaan lopen, krijgt het kernteam input en wordt gelijk kennis uitgewisseld. De partijen worden bewust van elkaars vraagstukken en motieven, en er ontstaat een analyse van gezamenlijke kansen en bedreigingen. Als u iemand bent/kent die hier een belangrijke bijdrage aan kan leveren, geef dat gerust door.

In september is per branche een groepsinterview georganiseerd. Netbeheerders, gemeenten en aanneem- en adviesbureaus kregen hiermee de kans ervoor te zorgen dat hun opgaven worden meegenomen in Common ground voor ondergrondse infra.

  • 4 september 2018, 14.00-17.00 uur met aansluitend borrel, voor aannemers en ingenieursbureaus
  • 11 september 2018, 9.00-12.00 uur met aansluitend lunch, voor gemeenten
  • 12 september 2018, 9.00-12.00 uur met aansluitend lunch, voor grote opdrachtgevers
  • 18 september 2018, 9.00-12.00 uur met aansluitend lunch, voor netbeheerders

>> Meer informatie (pdf, 200 KB)

Op 19 oktober 2018 (van 9.00 tot 12.30 uur, op de Bouwcampus in Delft) komen alle betrokkenen en geïnteresseerden bij elkaar voor een voortgangsbijeenkomst. Op de agenda komt een terugkoppeling van de individuele interviews en de groepsinterviews. Vragen zoals ‘herken jij dit?’ en ‘zie je dit ook zo?’ komen aan de orde. De deelnemers bepalen gezamenlijk welke onderwerpen verder uitgediept moeten worden.

Heeft u interesse in deelname, neem dan contact op met Edith Boonsma: edith.boonsma@cob.nl of 085 4862 410.

Startbijeenkomst

De bijeenkomst van 27 maart 2018 was de kick-off van het project Common ground voor ondergrondse infra. Niet alleen de organisaties die eind 2017 hebben gezegd ‘wij doen mee’ waren present, maar ook veel organisaties die zich recent hebben gemeld. Er waren dertig mensen aanwezig vanuit verschillende achtergronden die hiermee een prachtig scala aan partijen vertegenwoordigden: gemeenten, waterschappen, havenbedrijf, netbeheerders, adviesbureaus, aannemers en wetenschap.

De bijeenkomst begon met het projectteam dat zich voorstelde en vertelde over het project. Daarna zijn de deelnemers snel met elkaar aan de slag gegaan. Aan drie brainstormtafels is nagedacht over de stakeholders, thema’s en vragen die beantwoord moeten worden, is veel kennis gedeeld en zijn er waardevolle gesprekken gevoerd. Het COB kijkt terug op een bijzonder geslaagde start van het project waarin al gelijk stappen zijn gemaakt met enthousiaste deelnemers die willen meedenken, meepraten en kritisch durven zijn. Kortom, het project is begonnen!
>> Presentatie COB (pdf,  1,25 MB)
>> Verslag (pdf, 436 KB)
>> Bijlage: stakeholderanalyse (317 KB)
>> Bijlage: thema’s (251 KB)
>> Bijlage: Interviewvragen (313 KB)

Achtergrond

Stevige opgave

De belangrijkste ruimtelijke en maatschappelijke opgaven zijn de energietransitie, de klimaatopgave en de verdere verstedelijking. Nieuwe ondergrondse kabel- en leidingeninfrastructuur moet vaak worden ingepast in een complexe omgeving. Daarnaast zijn gasnetten en drinkwaternetten aan vervanging toe. De (lokale) opwekking van hernieuwbare energie en de opmars van elektrisch rijden maken uitbreiding van het stroomnet nodig. Extra rioleringen zijn nodig voor de afkoppeling van regenwater en de vraag naar datanetwerken blijft groeien. Al deze ontwikkelingen hebben een enorme impact op de ondergrondse netwerkinfrastructuur.

Tegelijkertijd is geconstateerd dat er nog veel problemen zijn in de huidige praktijk van beheer van kabels en leidingen. Denk aan het grote aantal graafschades, het gebrek aan ruimte in de ondergrond, de vele loze leidingen, het gebrek aan een integrale aanpak (van boven- en ondergrond) bij het stedenbouwkundig ontwerp van plangebieden en het ontbreken van regie op het gebruik van de ondergrond.

Gedeeld urgentiegevoel

De te maken afwegingen worden steeds complexer. Het accent verschuift van een beheeropgave naar een strategieopgave. Dat besef leeft wel latent bij de meeste eigenaren en netwerkorganisaties, maar geen enkele partij is al zover dat het een eigen langetermijnstrategie heeft ontwikkeld. Binnen en buiten het COB-netwerk blijkt dat betrokken partijen zich heel goed realiseren dat de meeste strategische keuzes gezamenlijk gemaakt moeten worden. In het netwerk van ondergrondse infrastructuur is de wederzijdse afhankelijkheid groot. Er is behoefte aan strategische keuzes die gedragen worden door alle belanghebbende partijen aan zowel de publieke als de private kant.

Voor een toekomstig duurzaam en efficiënt gebruik van de ondergrond, inclusief ondergrondse infrastructuur, zijn meer samenwerking en input nodig van overheden, wetenschap/onderwijs, nutsbedrijven en private partijen. Het project Common ground voor ondergrondse infra moet ertoe leiden dat betrokken partijen vanuit gedeelde belangen de handen ineenslaan, opgaven in beeld brengen en zich op gezamenlijke doelen richten.

Vragen

Het project Common ground voor ondergrondse infra wil in de eerste fase antwoord geven op de volgende vragen:

  • Wat komt er op ons af?
  • Wat speelt er in de maatschappij en in de techniek?
  • Wat zijn daarvan de betekenis en de relevantie voor ondergrondse nutsvoorzieningen (of ondergrondse infrastructuur)?
  • Op welke aspecten willen en kunnen we sturen?
  • Hoe gaan we dat aanpakken op de korte, middellange en lange termijn?

Deelvragen hierbij zijn:

  • Wat is de stand van zaken op het gebied van kennis, innovatie, regelgeving en samenwerking?
  • Welke (verwachte) externe ontwikkelingen zijn relevant?
  • Welke netwerken zijn in de toekomst nog nodig en welke moeten worden vervangen?
  • Hoe moet de nieuwe netwerkarchitectuur eruitzien?
  • Is er voldoende ruimte (fysiek, financieel, bestuurlijk, etc.) beschikbaar voor toekomstige ontwikkelingen?
  • Past de huidige governancestructuur?
  • Wat zijn de maatschappelijke eisen waaraan we moeten (blijven) voldoen (hinderbeperking, leveringsplicht, beschikbaarheid van nieuwe netwerken, burgerparticipatie)?
  • Welke kennis is de afgelopen jaren opgedaan omtrent het verbeteren van aanleg en beheer en hoe kunnen we deze kennis breed toepassen voor toekomstige opgaven?

De ambitie is niet per se om alle deelvragen volledig beantwoord te krijgen, maar om op cruciale onderdelen belangrijke stappen voorwaarts te maken.

Deelnemers

Klik op het bedrijfslogo voor de deelnemende personen.

Agentschap Telecom Ministerie van Economische Zaken en Klimaat

Agentschap Telecom Ministerie van Economische Zaken en Klimaat

Locatie: Amersfoort, Piet Mondriaanlaan 54
Harry Nijland, rol: Deelnemer
Robert-Jan Looijmans, rol: Lid
Alliander Duurzame Gebiedsontwikkeling

Alliander Duurzame Gebiedsontwikkeling

Locatie: Amsterdam, Kattenburgerstraat 5
Jan Breedveld, rol: Deelnemer

Alliander N.V.

Locatie: Duiven, Dijkgraaf 4
Ben Lambregts, rol: Product geïnterviewd
Ben Lambregts, rol: Deelnemer
Gijs Custers, rol: Deelnemer
Anchormen

Anchormen

Locatie: Amsterdam, Pedro de Medinalaan 11
Arjen van Wijngaarden, rol: Product geïnterviewd

Antea Group

Locatie: Almere, Monitorweg 29
Mark Deuring, rol: Deelnemer

Antea Nederland B.V. h.o.d.n.v. Antea Group

Locatie: Oosterhout, Beneluxweg 125
Yousra Lahkim, rol: Deelnemer

APPM Management Consultants B.V.

Locatie: Hoofddorp, Spicalaan 8
Etienne Budde, rol: Deelnemer
AT Lawyers

AT Lawyers

Locatie: Baarn, J.F. Kennedylaan 100-A
Fenauw Hoppe, rol: Product geïnterviewd

AT Osborne B.V.

Locatie: Baarn, J.F. Kennedylaan 100
Erik Visser, rol: Product geïnterviewd
Jürgen van der Heijden, rol: Deelnemer

Bilfinger Tebodin

Locatie: Den Haag, Laan van Nieuw Oost-Indië 25
Marloon van Nistelrooij, rol: Deelnemer

Bouwend Nederland

Locatie: Zoetermeer, Zilverstraat 69
Yvonne de Rijck, rol: Lid
Yvonne de Rijck, rol: Product geïnterviewd

Brabant Water N.V.

Locatie: 'S-hertogenbosch, Magistratenlaan 200
Henk Geurts, rol: Product geïnterviewd

COB

Locatie: Delft, Van der Burghweg 1
Edith Boonsma, rol: Projectleider
Gijsbert Schuur, rol: Lid Projectteam
Karin Clement, rol: Begeleider/Facilitator
Stanley Hunte, rol: Lid Projectteam

DNV GL

Locatie: Arnhem, Utrechtseweg 310
Wim Boone, rol: Deelnemer

Dunea NV Duin & Water

Locatie: Zoetermeer, Plein van de Verenigde Naties 11
Jurgen Bosch, rol: Deelnemer
Mark Janssen Lok, rol: Product geïnterviewd
Peter Spierenburg, rol: Lid
Dura Vermeer Bouw Zuid West BV

Dura Vermeer Bouw Zuid West BV

Locatie: Rotterdam, Rotterdam Airportplein 21
Femke van de Meeberg, rol: Product geïnterviewd
Dutch Data Center Association

Dutch Data Center Association

Locatie: Amsterdam Z-o, Abcouderstraatweg 46
Stijn Grove, rol: Deelnemer

Enexis B.V.

Locatie: 'S-hertogenbosh, Magistratenlaan 116
Jos Lemmens, rol: Deelnemer
Karl Langeveld, rol: Deelnemer
Evides Waterbedrijf

Evides Waterbedrijf

Locatie: Rotterdam, Schaardijk 150
Arno Bindt, rol: Deelnemer
Hein Herbermann, rol: Deelnemer
FSW Erasmus Universiteit Rotterdam Dep. Bestuurskunde en Sociologie ERBS/GovernEUR

FSW Erasmus Universiteit Rotterdam Dep. Bestuurskunde en Sociologie ERBS/GovernEUR

Locatie: Rotterdam, Postbus 1738, Kamer T17-23
Mike Duijn, rol: Deelnemer
Gasunie New Energy

Gasunie New Energy

Locatie: Groningen, Concourslaan 17
Age Yska, rol: Deelnemer

Gemeente Alphen aan den Rijn

Locatie: Alphen Aan Den Rijn, Stadhuisplein 1
Hugo Hoenders, rol: Deelnemer

Gemeente Amsterdam Ingenieursbureau

Locatie: Amsterdam, Weesperstraat 430
Paul Elzenaar, rol: Deelnemer

Gemeente Amsterdam Verkeer en Openbare Ruimte

Locatie: Amsterdam, Weesperplein 8
Dirk van der Woude, rol: Product geïnterviewd
Michiel Wentholt, rol: Deelnemer
Gemeente Breda

Gemeente Breda

Locatie: Breda, Claudius Prinsenlaan 10
Paul van Riel, rol: Deelnemer

Gemeente Den Haag Dienst Stadsbeheer

Locatie: Den Haag, Spui 70
Hans Meijer, rol: Deelnemer

Gemeente Den Haag Dienst Stedelijke Ontwikkeling

Locatie: Den Haag, Spui 70
Marjolein Rours, rol: Deelnemer

Gemeente Den Haag Ingenieursbureau (IbDH)

Locatie: Den Haag, Spui 70
Henk Heijkers, rol: Deelnemer

Gemeente Leiden

Locatie: Leiden, Stadhuisplein 1
Fred Goedbloed, rol: Deelnemer

Gemeente Rotterdam Ingenieursbureau

Locatie: Rotterdam, Wilhelminakade 179
Maarten Nijpels, rol: Deelnemer

Gemeente Rotterdam Stadsbeheer

Locatie: Rotterdam, Kleinpolderplein 5
Henk van der Maas, rol: Deelnemer
Jillian Benders, rol: Deelnemer
Wil Kovács, rol: Deelnemer

GPKL Gemeentelijk Platform K&L

Locatie: Ede, Galvanistraat 1
Berry Kok, rol: Deelnemer
Rob Elemans, rol: Deelnemer
Steven Adriaansen, rol: Deelnemer

Harry Bijl Communicatie

Locatie: Montfoort, Julianalaan 27
Harry Bijl, rol: Lid Projectteam

Havenbedrijf Rotterdam N.V.

Locatie: Rotterdam, Wilhelminakade 909
Age Buitenrust Hettema, rol: Deelnemer
Egbert van der Wal, rol: Deelnemer
Sjaak Verburg, rol: Product geïnterviewd
Sjaak Verburg, rol: Deelnemer

Heijmans NV

Locatie: Rosmalen, Graafsebaan 67
René Frinks, rol: Deelnemer
Herrenknecht AG

Herrenknecht AG

Locatie: Schwanau-allmannsweier, Schlehenweg 2
Kathrin Glab, rol: Product geïnterviewd

Hogeschool Utrecht

Locatie: Utrecht, Nijenoord 1
Ursula Backhausen, rol: Deelnemer
Hoofdkantoor Alliander

Hoofdkantoor Alliander

Locatie: Arnhem, Utrechtseweg 68
Daan Schut, rol: Product geïnterviewd

Infram B.V.

Locatie: Maarn, Amersfoortseweg 9
Adriaan Hage, rol: Product geïnterviewd
KPN Consumer Operations

KPN Consumer Operations

Locatie: Amersfoort, Stationstraat 115
Ivar Heijnen, rol: Deelnemer

Kragten B.V.

Locatie: Herten, Schoolstraat 8
Thijs Pepels, rol: Lid

MH Poly Consultants & Engineers bv

Locatie: Bergen Op Zoom, Peter Vineloolaan 46b
Dennis Hut, rol: Deelnemer
Ministerie IenM

Ministerie IenM

Locatie: Den Haag, Postbus 20901
Peter Kouwenhoven, rol: Deelnemer
Peter Kouwenhoven, rol: Product geïnterviewd
Ministerie van binnenlandse zaken en Koninkrijksrelaties DG Bestuur en Wonen

Ministerie van binnenlandse zaken en Koninkrijksrelaties DG Bestuur en Wonen

Locatie: Den Haag, Rijnstraat 8
Christiaan de Jong, rol: Product geïnterviewd
Christiaan de Jong, rol: Deelnemer
Ministerie van I&W Programmadirectie Ruimte voor de

Ministerie van I&W Programmadirectie Ruimte voor de

Locatie: Utrecht, Griffioenlaan 2
Henk van den Berg, rol: Contactpersoon

Movares

Locatie: Utrecht, Daalseplein 100
Mark Koningen, rol: Product geïnterviewd
Monique Wolfraad-Holland, rol: Deelnemer
Pieter Versluys, rol: Product geïnterviewd
Ron de Puy, rol: Deelnemer
N.V. Nuon / Vattenfall AB

N.V. Nuon / Vattenfall AB

Locatie: Amsterdam Zuidoost, Hoekenrode 8
Kees de Heus, rol: Deelnemer
Nijkamp aanneming

Nijkamp aanneming

Locatie: Breda, Wieringenstraat 75
Berno Kastelijns, rol: Deelnemer

Oasen N.V.

Locatie: Gouda, Nieuwe Gouwe O.Z. 3
Peter Mense, rol: Product geïnterviewd
Ruud Bot, rol: Lid
Ruud Bot, rol: Product geïnterviewd

ProRail

Locatie: Utrecht, Moreelsepark 2- de Tulpenburgh
David Elbers, rol: Deelnemer
John Sandbrink, rol: Product geïnterviewd
Mahesh Ghoerbien, rol: Deelnemer

Provincie Zuid-Holland

Locatie: Den Haag, Zuid-Hollandplein 1
Alex Veldhof, rol: Product geïnterviewd
Provincie Zuid-Holland Projectbureau RijnlandRoute

Provincie Zuid-Holland Projectbureau RijnlandRoute

Locatie: Den Haag, Zuid Hollandplein 1
Bas van Herpen van Leenen, rol: Product geïnterviewd

Rijkswaterstaat GPO Grote Projecten en Onderhoud

Locatie: Utrecht, Griffioenlaan 2
Dick Beentjes, rol: Lid

Rijkswaterstaat Leefomgeving Bodem+

Locatie: Rijswijk, Lange Kleiweg 34
Jos van Wersch, rol: Opdrachtgever

Saxion Hogeschool

Locatie: Deventer, Handelskade 75
Geert Roovers, rol: Deelnemer

Stedin

Locatie: Rotterdam, Blaak 8
Gerja Koldenhof, rol: Deelnemer
Gerja Koldenhof, rol: Product geïnterviewd
Hidde Heijdacker, rol: Deelnemer
Marc van der Linden, rol: Product geïnterviewd
Stichting Economisch Onderzoek

Stichting Economisch Onderzoek

Locatie: Amsterdam, Roetersstraat 29
Carl Koopmans, rol: Product geïnterviewd
Stichting Pipeliner

Stichting Pipeliner

Locatie: Rijswijk, Geestbrugweg 44
Alexander de Boer, rol: Deelnemer
Dick de Bijl, rol: Deelnemer

Stichting RIONED

Locatie: Ede, Galvanistraat 1
Hugo Gastkemper, rol: Product geïnterviewd

Sweco Nederland B.V.

Locatie: De Bilt, De Holle Bilt 22
Rob Heijer, rol: Deelnemer

Tauw bv

Locatie: Deventer, Handelskade 37
Thijs Wessels, rol: Deelnemer

TU Delft

Locatie: Delft, Jaffalaan 5
Niek Mouter, rol: Product geïnterviewd

TU Delft Faculteit Civiele Techniek & Geowetenschappen

Locatie: Delft, Stevinweg 1
Wout Broere, rol: Deelnemer

TU Delft Faculteit der Bouwkunde

Locatie: Delft, Julianalaan 134
Han Meyer, rol: Product geïnterviewd

Universiteit Twente

Locatie: Enschede, Drienerlolaan 5
Léon Olde Scholtenhuis, rol: Product geïnterviewd
Léon Olde Scholtenhuis, rol: Adviseur
Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG)

Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG)

Locatie: Den Haag, Nassaulaan 12
Friso de Zeeuw, rol: Product geïnterviewd
Henk van den Berg, rol: Deelnemer
Vewin

Vewin

Locatie: Den Haag, Bezuidenhoutseweg 12
Rob Eijsink, rol: Deelnemer

Visser & Smit Hanab B.V.

Locatie: Papendrecht, Rietgorsweg 6
Dennis in 't Groen, rol: Deelnemer

VolkerWessels Telecom Infra

Locatie: Amersfoort, Modemweg 33
Theo Ellenbroek, rol: Deelnemer
Vrije Universteit Amsterdam Cultuur, Organisatie en Management

Vrije Universteit Amsterdam Cultuur, Organisatie en Management

Locatie: Amsterdam, Buitenveldertselaan 3 - 7
Alfons van Marrewijk, rol: Deelnemer
Erwin Biersteker, rol: Deelnemer
Reimer Weststrate, rol: Student
Waterschap Rivierenland

Waterschap Rivierenland

Locatie: Tiel, De Blomboogerd 1
Jos Vermeulen, rol: Deelnemer